fbpx

Wereld van Wenters

Het museum Wereld van Wenters is onderdeel van Vereniging Het Museum en is gevestigd in drie panden van de Meddosestraat. Alle huizen zijn ontstaan uit stadsboerderijen, en hadden in de negentiende en twintigste eeuw een functie als winkel. De panden hebben alle drie lang leeg gestaan, en na een grondige verbouwing is het museum tot stand gekomen.

Op nummer 38 is nu de expositieruimte gevestigd, op nummer 40 is de centrale ontvangstruimte met koffiehoek en op nummer 42 is de oude bakkerij weer in ere hersteld.

De eerste winkelier die op nummer 38 woonde was Jan Willem Uffink, die hier van 1851 tot 1861 woonde. Wat er verkocht werd is niet bekend. Jan Willem was tegelijkertijd landbouwer.

De volgende bewoner was Simon Philips. Hji was geboren in Borculo, en in Groenlo heeft hij als vleeshouwer gewerkt. Eerst woonde hij met zijn familie op nummer 42, en rond 1888 verhuisde hij naar nummer 38. Hij was koopman. Ook zijn zoon Eliazar woonde op dit adres. Van hem wordt vermeld dat hij manufacturier was. Diens kleinzoon Eliazar is in de tweede wereldoorlog opgepakt wegens zwarte handel, en later omgekomen in een concentratiekamp. Er is van deze familie een brief bewaard gebleven, die geschreven is in de trein onderweg naar het kamp. De brief was gericht aan Simon Philips, die omgekomen is in het concentratiekamp Sobibor, waar ook de schilder Max van Dam omgekomen is. Van Max van Dam is er in het museum in 2018 een expositie geweest.

Op nummer 40 kwam rond 1855 de familie van Jacob Hemelrijk te wonen. Ook de familie Hemelrijk heeft een band met Max van Dam, want deze schilder was bevriend met de familie, met name met Jaap Hemelrijk. Jacob Hemelrijk was winkelier. Zijn zoon Marcus Hemelrijk was handelsagent. Na hem woonden er nog diverse families op dit adres, waarvan alleen vermeld wordt dat het winkeliers waren.

Rond 1900 kwam de familie Van der Linde vanuit Doetinchem naar Winterswijk. Zij dreven een kruidenierszaak en een ijzerwarenhandel. Er waren ook allerlei artikelen te koop die nodig waren op de boerderij. De winkel van Van der Linde is beroemd geworden vanwege een bezoek van Prins Hendrik aan Winterswijk. Hij bezocht in 1903 de Landbouwtentoonstelling bij het Feestgebouw en het was heel erg modderig en nat op het terrein. Er is toen door de organisatie snel een paar klompen gekocht voor de prins bij Van der Linde. Op een oude foto is een bordje aan de muur te zien waar uit blijkt dat Van der Linde ook brandmeester was.

Er waren geen opvolgers voor de kruidenierszaak, en toen de familie Bilderbeek in 1945 vanuit Amersfoort naar Winterswijk kwam namen zij de kruidenierszaak over, terwijl de ijzerwarenafdeling aan een ander bedrijf werd overgedaan. Hier is ook zoon Joop Bilderbeek geboren in wat nu de ontvangstruimte van het museum Wereld van Wenters is, waar hij tegenwoordig als vrijwilliger werkzaam is. De familie Bilderbeek woonde boven de zaak met drie kinderen, opa en oma en een oudoom. Beneden was de Spar kruidenierswinkel.

Geen van de zoons Bilderbeek volgde vader op in de winkel, en de knecht Jan Nijman werd de volgende winkelier. De familie woonde eerst in een huis achter de winkel, en later boven de winkel. De zaak was nog steeds eigendom van de erven Van der Linde, en pas toen Jan Nijman met de winkel ophield werd het pand verkocht. Het was toen nog enige tijd in gebruik als opslagplaats van schildersbedrijf Kwak; de bovenwoning was verhuurd. Na een brand stond het pand leeg, en in 2013 werd het afgebroken, waarbij alleen de voorgevel bleef staan.

WvW-oud-kleiner
Meddosestraat

Het huis op nummer 42 heeft een rijke bouwgeschiedenis. Vroeger was het een boerderijtje, en in het begin van de negentiende eeuw is op een kadastrale kaart te zien dat het pand bestond uit twee smalle delen, die later samengevoegd zijn. Dit pand is het enige van de drie dat in redelijk oude staat bewaard gebleven is, er heeft wel een grondige verbouwing plaatsgevonden voordat het weer in ere hersteld is. Het is nog duidelijk zichtbaar dat er een bakkerswinkel was, en de bakkerij zelf met de oude oven is ook nog intact.

Er zijn al bewoners bekend van rond 1800, in die tijd nog landbouwers.

De eerste bakker op dit adres was Hendrik Jan Mentink, geboren in 1870. Zijn zoon Berts  volgde hem op, hij was de laatste bakker Mentink. Zijn knecht heette Ten Bokkel, hij is later met een eigen bakkerij begonnen.

Contact & Route

Locatie

Wereld_van_Wenters

Vereniging Het Museum is opgericht in 1929 en houdt zich bezig met de geschiedenis van Winterswijk.